BM’den uyaran rapor: Yapay zeka insanlığın içtiği sudan fazlasını tüketebilir

Son BM çevre raporu, yapay zeka teknolojisinin çevresel etkilerinin, enerji ve kaynak tüketiminde artışa neden olabileceğini ortaya koyuyor. Uzmanlara göre, yapay zekanın ekonomi literatüründeki “Jevons Paradoksu” ilkesine uygun olarak, teknolojinin maliyetinin düşmesiyle birlikte küresel talebin artabileceği belirtiliyor. Yapay zeka teknolojisinin ucuzlamasıyla birlikte yeni kullanım alanlarının doğması ve bu durumun verimlilikten kaynaklanan tasarrufları ortadan kaldırabileceği ifade ediliyor.

Rapora göre, 2030 yılına gelindiğinde yapay zeka teknolojisinin enerji tüketiminin küresel elektriğin yüzde 3’ünü oluşturabileceği öngörülüyor. Bu durum, İngiltere’nin karbon emisyonuna eşdeğer bir çevre kirliliği anlamına gelebilir. Ayrıca, veri merkezlerinin soğutulması için harcanacak su miktarının dünya nüfusunun yıllık içme suyu ihtiyacını aşabileceği belirtiliyor. Bu durum, çevresel etkilerin boyutunu gözler önüne seriyor.

Raporda ayrıca yapay zeka teknolojisinin merkezinde yer alan yapısal adaletsizliğe de vurgu yapılıyor. Sadece 32 ülkenin yapay zeka bulut altyapısına sahip olduğu ve bu kapasitenin yüzde 90’ının ABD ve Çin’e ait olduğu bilgisi paylaşılıyor. Bu durum, yapay zeka sistemlerini kullanan ve kontrol eden ülkeler ile sadece tüketen ülkeler arasındaki dijital uçurumu derinleştiriyor ve çevresel adaletsizliğe neden olabiliyor.

BM, yapay zeka teknolojisinin çevresel etkilerini azaltmak için maden tedarikinden geri dönüşüme kadar tüm değer zincirini kapsayan şeffaf bir yönetişim modeli oluşturulması gerektiğini belirtiyor. Uzmanlar, yapay zeka inovasyon planlarının gözden geçirilmesi ve teknolojinin iklim ve enerji planlamalarına entegre edilmesi gerektiği konusunda uyarıyor. Bu sayede, teknolojinin sorumlu bir şekilde kullanılması ve çevreye verilen zararın en aza indirilmesi hedefleniyor.